
ବର୍ଷା ଋତୁ ମାଛ ଚାଷ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ସମୟରେ କିଛି ଛୋଟ ଭୁଲ ବଡ଼ କ୍ଷତିର କାରଣ ହୋଇପାରେ। ଅତ୍ୟଧିକ ବର୍ଷା, ପୋଖରୀରେ ନୂଆ ପାଣି ପ୍ରବେଶ, ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ଅଭାବ ଏବଂ ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ମାଛ ଅସୁସ୍ଥ ହୋଇପାରେ କିମ୍ବା ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ବର୍ଷା ଦିନରେ ମାଛ ଚାଷ କରୁଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚାଷୀଙ୍କୁ କିଛି ସାଧାରଣ ଭୁଲ ବିଷୟରେ ସଚେତନ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ। ମୁଁ ରତିକାନ୍ତ ଆଜି ଆପଣଙ୍କୁ ଏହି ଲେଖାରେ ଆମେ ସେହି ୭ଟି ସାଧାରଣ ଭୁଲ ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକୁ କିପରି ଏଡ଼ାଇବେ, ତାହା ସରଳ ଭାଷାରେ ଜାଣିବା। ଯଦି ଆପଣ ଏହି ସମସ୍ୟାରୁ ଉପକୃତ ହେବେ ମୋତେ କମେଣ୍ଟ କରି ଜଣାଇବେ ।
୧. ବର୍ଷା ପରେ ପୋଖରୀର ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତା ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ।
ପ୍ରଥମତ ପୋଖରୀର ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତା ଯାଞ୍ଚ କରିବା । କାହିଁକି ନା ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ପରେ ପୋଖରୀର ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତାରେ ହଠାତ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିପାରେ। ବର୍ଷାର ପାଣି ସହ ମାଟି, କାଦୁଅ, ଜୈବ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଦୂଷିତ ପଦାର୍ଥ ପୋଖରୀକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ପାଣିର pH, ପାଣିରେ ଥିବା ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ (DO) ଓ ଆମୋନିଆର ମାତ୍ରାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ମାଛ ଶ୍ୱାସ ନେବାରେ ଅସୁବିଧା ଅନୁଭବ କରେ , ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା କମାଇଦିଏ ଏବଂ ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ଅଧିକ ବଢ଼ିଯାଏ।
ଏପରି ପରିସ୍ଥିତି ଦେଖିଲେ ତୁରନ୍ତ ପୋଖରୀରେ ଏରେଟର (Aerator) ଚାଲୁ କରନ୍ତୁ କିମ୍ବା ପାଣିରେ ବାୟୁ ମିଶିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତୁ। ସମ୍ଭବ ହେଲେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ନୂଆ ପାଣି ଧୀରେ ଧୀରେ ପୋଖରୀକୁ ଛାଡ଼ନ୍ତୁ। ସେହି ସମୟରେ ମାଛକୁ ଅଧିକ ଖାଦ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ, କାରଣ ଏହା ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ଚାହିଦାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଦିଏ। ସଠିକ୍ ସମୟରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ନେଲେ ମାଛର ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିହେବ ଏବଂ ବଡ଼ ଆର୍ଥିକ କ୍ଷତିକୁ ଏଡ଼ାଇ ପାରିବେ।
ତେଣୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ପରେ ପୋଖରୀର ପାଣିର pH, ପାଣିରେ ଥିବା ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ (DO) ଏବଂ ଆମୋନିଆ ସ୍ତର ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ। ପାଣିର ରଙ୍ଗ, ଗନ୍ଧ କିମ୍ବା ମାଛର ବ୍ୟବହାରରେ ଅସାମାନ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦେଖିଲେ ତୁରନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନିଅନ୍ତୁ। ନିୟମିତ ପାଣି ପରୀକ୍ଷା କଲେ ମାଛ ସୁସ୍ଥ ରହିବା ସହ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଲାଭ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିଥାଏ।

୨. ପୋଖରୀ ଚାରିପାଖ ସଫା ନ ରଖିବା
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଖରୀ ଚାରିପାଖରେ ଘାସ, ଅଳିଆ-ଆବର୍ଜନା, ଶୁଖିଲା ପତ୍ର ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲି ଗଛର ଲତା ଜମି ରହିଲେ ବିଭିନ୍ନ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ। ଏଗୁଡ଼ିକ ପଚି ପାଣିକୁ ଦୂଷିତ କରିଥାଏ ଏବଂ କୀଟପତଙ୍ଗ, ବେଙ୍ଗ, ସାପ ଓ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଜୀବାଣୁଙ୍କ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଅନୁକୂଳ ପରିବେଶ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ମାଛର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଖରାପ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନ କମି ଯାଇପାରେ।
ତେଣୁ ପୋଖରୀର ଚାରିପାଖ ହୁଡ଼ାକୁ ସବୁବେଳେ ସଫା କରି ରଖନ୍ତୁ। ନିୟମିତ ଭାବରେ ଘାସ କାଟନ୍ତୁ, ଆବର୍ଜନା ହଟାନ୍ତୁ ଏବଂ ପାଣି ନିଷ୍କାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଭଲ ରଖନ୍ତୁ। ଏହି ଛୋଟ ପଦକ୍ଷେପ ମାଛକୁ ସୁସ୍ଥ ରଖିବା ସହ ଭଲ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଅଧିକ ଲାଭ ପାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ।

୩. ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ମାଛକୁ ଖାଦ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ବର୍ଷା ଦିନରେ କିମ୍ବା ଆକାଶ ଅଧିକ ସମୟ ମେଘୁଆ ରହିଲେ ଅନେକ ଚାଷୀ ସାଧାରଣ ଦିନ ଭଳି ମାଛକୁ ସମାନ ପରିମାଣର ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ଭୁଲ। ଏପରି ପାଗରେ ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ କମିଯାଏ ଏବଂ ମାଛର ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କ୍ଷମତା ଓ ହଜମ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଧୀର ହୋଇଯାଏ। ଫଳରେ ଅଧିକାଂଶ ଖାଦ୍ୟ ଅବ୍ୟବହୃତ ରହି ପୋଖରୀ ତଳକୁ ଯାଇ ପଚିବା ଆରମ୍ଭ କରେ।
ଏହି ପଚା ଖାଦ୍ୟରୁ କ୍ଷତିକାରକ ଗ୍ୟାସ୍ ଓ ଆମୋନିଆ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ଯାହା ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତାକୁ ଖରାପ କରି ମାଛର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଉପରେ କୁପ୍ରଭାବ ପକାଏ। ତେଣୁ ବର୍ଷା କିମ୍ବା ମେଘୁଆ ପାଗରେ ଖାଦ୍ୟର ପରିମାଣ ପ୍ରାୟ ଅଧା କରନ୍ତୁ। ଯଦି ମାଛ ଖାଦ୍ୟ ଖାଉନାହାନ୍ତି କିମ୍ବା ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ କମ୍ ଥିବାର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ସେଦିନ ପାଇଁ ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ବନ୍ଦ ରଖନ୍ତୁ। ଏହି ସରଳ ପଦକ୍ଷେପ ପୋଖରୀର ପାଣିକୁ ସଫା ରଖିବା ସହ ମାଛକୁ ସୁସ୍ଥ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ।
୪. ପୋଖରୀରେ ଅମ୍ଳଜାନ (ଅକ୍ସିଜେନ୍) କମିବା ପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ନ ଦେବା
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଲଗାତାର ମେଘୁଆ ପାଗ ରହିଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ କମ୍ ମିଳେ। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ପୋଖରୀରେ ଥିବା ସୂକ୍ଷ୍ମ ଜଳଜ ଉଦ୍ଭିଦ (ଫାଇଟୋପ୍ଲାଙ୍କଟନ୍) ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଆଲୋକ ସଂଶ୍ଳେଷଣ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ଫଳରେ ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ ଧୀରେ ଧୀରେ କମିଯାଏ। ବିଶେଷକରି ଭୋର ସମୟରେ ଏହି ସମସ୍ୟା ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ।
ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ଅଭାବ ହେଲେ ମାଛ ପାଣିର ଉପରକୁ ଆସି ବାରମ୍ବାର ଶ୍ୱାସ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ଠିକ୍ ସମୟରେ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ ନେଲେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ମାଛ ମରିଯାଇପାରେ। ତେଣୁ ଲଗାତାର ବର୍ଷା କିମ୍ବା ମେଘୁଆ ପାଗରେ ପୋଖରୀର ଅକ୍ସିଜେନ୍ ସ୍ତର ଉପରେ ନିୟମିତ ନଜର ରଖନ୍ତୁ। ସମ୍ଭବ ହେଲେ ଏରେଟର (Aerator) ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ କିମ୍ବା ପାଣିକୁ ହଲଚଲ କରି ବାୟୁ ମିଶିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରନ୍ତୁ। ଜରୁରୀ ପରିସ୍ଥିତି ପାଇଁ ଅକ୍ସିଜେନ୍ ଟାବଲେଟ୍ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଉପଯୁକ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରଖିବା ମଧ୍ୟ ଭଲ ଅଭ୍ୟାସ।
୫. ଆବଶ୍ୟକ ସମୟରେ ଔଷଧ ଓ ପୋଖରୀ ବିଶୋଧନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ କରିବା
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଖରୀର ପାଣିରେ ଜୀବାଣୁ, ଫଙ୍ଗସ୍ ଓ ପରଜୀବୀର ବୃଦ୍ଧି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ହୋଇପାରେ। ଏପରି ସମୟରେ ପୋଖରୀର ଯତ୍ନ ନ ନେଲେ ମାଛ ବିଭିନ୍ନ ରୋଗରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇପାରେ। ବିଶେଷକରି ଗାଲି (ଶ୍ୱାସ ଅଙ୍ଗ) ସଂକ୍ରମଣ, ଡେଣା ପଚିବା, ଲାଞ୍ଜ ପଚିବା ଏବଂ ଫଙ୍ଗାଲ୍ ରୋଗ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବ୍ୟାପିଯାଇ ମାଛ ମାନଙ୍କର ବଡ଼ କ୍ଷତି କରିପାରେ।
ତେଣୁ ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଖରୀର ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଉପରେ ବିଶେଷ ଧ୍ୟାନ ଦିଅନ୍ତୁ ଏବଂ ମତ୍ସ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁଯାୟୀ ପୋଟାସିୟମ୍ ପରମାଙ୍ଗାନେଟ୍ (KMnO₄) କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଅନୁମୋଦିତ ବିଶୋଧକ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ। ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଔଷଧର ମାତ୍ରା ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, କାରଣ ଭୁଲ ମାତ୍ରା ମାଛ ପାଇଁ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ। ସଠିକ୍ ପରାମର୍ଶ ଓ ସଠିକ୍ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟବହାର କଲେ ରୋଗର ଆଶଙ୍କା ଅନେକ କମିଯାଇ ଥାଏ ।
୬. ବଳକା ପାଣି ନିଷ୍କାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ କରି ନୂଆ ମାଛ ଛାଡ଼ିବା
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଖରୀରେ ପାଣିର ସ୍ତର ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ବଢ଼ିଯାଏ। ଯଦି ବଳକା ପାଣି ବାହାରିବାର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନଥାଏ, ତେବେ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ସମୟରେ ପୋଖରୀ ଉଛୁଳିପାରେ। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଅନେକ ଚାଷୀ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ କରି ନୂଆ ମାଛ ଜାଆଁଳା ଛାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି, ଯାହା ପରେ ବଡ଼ କ୍ଷତିର କାରଣ ହୋଇଥାଏ।
ପୋଖରୀ ଉଛୁଳିଲେ ମାଛ କିମ୍ବା ଜାଆଁଳା ପାଣି ସହ ବାହାରକୁ ବାହାରିଯାଇପାରେ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଚାଷୀଙ୍କୁ ଭାରି ଆର୍ଥିକ କ୍ଷତି ସହିବାକୁ ପଡ଼େ। ତେଣୁ ନୂଆ ମାଛ ଛାଡ଼ିବା ପୂର୍ବରୁ ପୋଖରୀର ଆଉଟ୍ଲେଟ୍ରେ ମଜବୁତ ଜାଲି ଲଗାନ୍ତୁ, ବନ୍ଧର ଅବସ୍ଥା ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ବଳକା ପାଣି ସହଜରେ ବାହାରିଯିବା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ନିଷ୍କାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରଖନ୍ତୁ। ଏହି ସତର୍କତା ମାଛକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ସହ ଆପଣଙ୍କ ନିବେଶକୁ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇଥାଏ।
୭. ନିୟମିତ ପୋଖରୀ ନିରୀକ୍ଷଣ ନ କରିବା
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ଅନେକ ଚାଷୀ ବର୍ଷା କିମ୍ବା ଖରାପ ପାଗ ଯୋଗୁଁ ପ୍ରତିଦିନ ପୋଖରୀ ଯାଞ୍ଚ କରିବାରେ ଅବହେଳା କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହି ଛୋଟ ଅବହେଳା ବଡ଼ କ୍ଷତିର କାରଣ ହୋଇପାରେ। ପୋଖରୀକୁ ନିୟମିତ ନ ଦେଖିଲେ ମାଛର ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଗତିବିଧି, ପାଣିର ଉପରକୁ ଆସି ଶ୍ୱାସ ନେବା, ଖାଦ୍ୟ ନ ଖାଇବା କିମ୍ବା ମୃତ ମାଛ ଭାସିବା ଭଳି ସମସ୍ୟା ସମୟରେ ଜଣାପଡ଼େ ନାହିଁ। ଫଳରେ ରୋଗ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବ୍ୟାପି ଅଧିକ ସଂଖ୍ୟାରେ ମାଛ ମରିଯାଇପାରେ।
ତେଣୁ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଅତି କମରେ ଥରେ ପୋଖରୀ ବୁଲି ମାଛର ଗତିବିଧି, ପାଣିର ଅବସ୍ଥା ଓ ପୋଖରୀର ବନ୍ଧ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ। କୌଣସି ଅସ୍ୱାଭାବିକ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖିଲେ ବିଳମ୍ବ ନ କରି ମତ୍ସ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞ କିମ୍ବା ନିକଟସ୍ଥ ମତ୍ସ୍ୟ ବିଭାଗ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରନ୍ତୁ। ସମୟମତେ ପଦକ୍ଷେପ ନେଲେ ବଡ଼ କ୍ଷତିକୁ ସହଜରେ ଏଡ଼ାଇପାରିବେ।
ଉପସଂହାର
ବର୍ଷା ଋତୁରେ ମାଛ ଚାଷରେ ସଫଳତା ପାଇବା ପାଇଁ କେବଳ ମାଛକୁ ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ, ବରଂ ପୋଖରୀର ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତା, ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ, ମାଛର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପୋଖରୀର ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ। ଉପରୋକ୍ତ ୭ଟି ସାଧାରଣ ଭୁଲକୁ ଏଡ଼ାଇ ଏବଂ ସମୟମତେ ଆବଶ୍ୟକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଲେ ମାଛ ମୃତ୍ୟୁର ଆଶଙ୍କା ଅନେକ କମିଯିବ। ଏହା ସହିତ ମାଛର ବୃଦ୍ଧି ଭଲ ହେବ, ଉତ୍ପାଦନ ବଢ଼ିବ ଏବଂ ଚାଷୀ ଅଧିକ ଲାଭ ପାଇପାରିବେ। ସଠିକ୍ ପରିଚାଳନା, ନିୟମିତ ନିରୀକ୍ଷଣ ଏବଂ ସଚେତନତା ହିଁ ବର୍ଷା ଋତୁରେ ସଫଳ ମାଛ ଚାଷର ମୂଳ ଚାବି।
ପ୍ରାୟଃ ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ (FAQ)
1. ବର୍ଷା ଦିନରେ ମାଛକୁ ନିୟମିତ ଖାଦ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ କି?
ନା। ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା କିମ୍ବା ମେଘୁଆ ପାଗରେ ମାଛ କମ୍ ଖାଦ୍ୟ ଖାଏ। ତେଣୁ ଖାଦ୍ୟର ପରିମାଣ କମାଇବା କିମ୍ବା ଆବଶ୍ୟକ ହେଲେ ସେଦିନ ଖାଦ୍ୟ ନ ଦେବା ଭଲ।
2. ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ କମିଗଲେ କିପରି ଜାଣିବେ?
ମାଛ ବାରମ୍ବାର ପାଣିର ଉପରକୁ ଆସି ମୁହଁ ଖୋଲି ଶ୍ୱାସ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ବୁଝିବା ଉଚିତ ଯେ ପାଣିରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ କମିଛି।
3. ବର୍ଷା ପରେ ପୋଖରୀରେ କେଉଁ ଜିନିଷ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଦରକାର?
ପାଣିର ରଙ୍ଗ, ଗନ୍ଧ, pH, ଅକ୍ସିଜେନ୍ର ପରିମାଣ ଏବଂ ମାଛର ଗତିବିଧି ନିୟମିତ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଉଚିତ।
4. ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଟାସିୟମ୍ ପରମାଙ୍ଗାନେଟ୍ (KMnO₄) ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ କି?
ହଁ, କିନ୍ତୁ କେବଳ ମତ୍ସ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଓ ସଠିକ୍ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ଭୁଲ ମାତ୍ରାରେ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମାଛର କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ।
5. ବର୍ଷା ଦିନରେ ପୋଖରୀର ପାଣି ଉଛୁଳିଲେ କ’ଣ କରିବେ?
ପୋଖରୀର ଆଉଟ୍ଲେଟ୍ରେ ମଜବୁତ ଜାଲି ଲଗାନ୍ତୁ, ବଳକା ପାଣି ବାହାରିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରଖନ୍ତୁ ଏବଂ ପାଣିର ସ୍ତରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖନ୍ତୁ।
6. ବର୍ଷା ଋତୁରେ ପୋଖରୀକୁ କେତେଥର ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବା ଉଚିତ?
ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଅତି କମରେ ଦୁଇଥର ପୋଖରୀ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଭଲ। ଏହାଦ୍ୱାରା ସମସ୍ୟାକୁ ଆରମ୍ଭରୁ ଚିହ୍ନଟ କରି ଶୀଘ୍ର ସମାଧାନ କରାଯାଇପାରିବ।
ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂଚନା
ଏହି ଲେଖାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ସୂଚନା ସାଧାରଣ ସଚେତନତା ଏବଂ ମାଛ ଚାଷୀଙ୍କ ସହାୟତା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି। ପୋଖରୀର ଅବସ୍ଥା, ପାଣିର ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ମାଛର ପ୍ରଜାତି ଅନୁସାରେ ପରିଚାଳନା ପଦ୍ଧତି ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ। କୌଣସି ଔଷଧ, ପୋଟାସିୟମ୍ ପରମାଙ୍ଗାନେଟ୍ (KMnO₄) କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପୂର୍ବରୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ନିକଟସ୍ଥ ମତ୍ସ୍ୟ ବିଭାଗ କିମ୍ବା ମତ୍ସ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ। ଭୁଲ ମାତ୍ରା କିମ୍ବା ଭୁଲ ପ୍ରୟୋଗ ମାଛ ପାଇଁ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ।
